Raportowanie ESG budziło i nadal budzi wiele pytań oraz wątpliwości u przedsiębiorców. Po pierwszej fali wdrożeń sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju zgodnej z Dyrektywą CSRD pojawiły się liczne głosy krytyki dotyczące złożoności, trudności i wysokich kosztów przygotowania raportów.
Omnibus
W odpowiedzi na niepewność polityków i przedsiębiorców oraz w ramach licznych prac deregulacyjnych Komisja Europejska zaproponowała pakiet uproszczeń w sprawozdawczości, tzw. Omnibus. Więcej o Omnibusie pisaliśmy w oddzielnym artykule.
W ramach pakietu Omnibus zapowiedziano m.in. zmiany w Europejskich Standardach Sprawozdawczości Zrównoważonego Rozwoju (ESRS), które od początku wydawały się skomplikowane w swojej formie i treści.
Proponowane zmiany w standardach ESRS
W lipcu 2025 r. EFRAG opublikował projekty zrewidowanych standardów ESRS. Do głównych celów (nazwanych w dokumentach EFRAG – dźwigniami) należały:
- Uproszczenie analizy podwójnej istotności
- Poprawa czytelności i spójności standardów
- Zmiana relacji pomiędzy ESRS 2 (standardy przekrojowe) a standardami tematycznymi
- Większa przejrzystość i dostępność
- Mechanizmy ulg i proporcjonalności
- Interoperacyjność ze standardami ISSB (IFRS S1/S2)
W efekcie zaproponowano zmniejszenie o 57% obowiązkowych punktów danych oraz zmniejszenie o 68% ujawnień łącznie (usunięcie wszystkich dobrowolnych ujawnień oraz niektórych obowiązkowych), a w rezultacie skrócenie objętości dokumentów ESRS o ponad połowę. Dodatkowo, jeśli raportowanie ESG miałoby wiązać się z nieproporcjonalnym kosztem lub wysiłkiem, przede wszystkim dla firm z sektora mikro, małych i średnich przedsiębiorstw (MŚP), zaproponowano zwolnienie z obowiązku korzystania ze standardów ESRS na rzecz standardów dedykowanych dla MŚP – LSME (MŚP notowane na giełdzie) oraz VSME.
Analiza podwójnej istotności
Każda firma, która ma za sobą pierwszy raport ESG zgodny z Dyrektywą CSRD lub przymierzała się do takiego raportu, zapoznała się z metodyką przeprowadzania analizy podwójnej istotności. W oryginalnej formie był to proces wymagający i czasochłonny. EFRAG także tutaj zaproponował pewne uproszczenia.
Zredukowano liczbę kroków i zwolniono z obowiązku tworzenia skomplikowanych i rozbudowanych macierzy oraz uzasadnień dla każdego wskaźnika. W przypadku trudności z pozyskaniem rzetelnych, jakościowych i zweryfikowanych danych, wystarczające powinno być uzasadnienie oparte na dostępnych informacjach, analizach branżowych i opiniach eksperckich. Natomiast jeśli organizacja zdecyduje o pominięciu niektórych wskaźników i punktów danych, wystarczy krótkie i ogólne wyjaśnienie przyjętych kryteriów istotności.
Zamiast przeglądania tematów, podtematów i pod-podtematów zrównoważonego rozwoju (oraz związanych z nimi ujawnień), a następnie rozważania, które z nich będą dotyczyły mojej organizacji, analiza podwójnej istotności przede wszystkim powinna zostać rozpoczęta od wnikliwej analizy strategii i modelu biznesowego (podejście top-down). Dopiero takie ćwiczenie pozwoli odpowiednio dobrać szczegółowe wskaźniki.
Co jeszcze?
Poza wymienionymi wyżej propozycjami EFRAG zaproponował korekty w strukturze sprawozdań zrównoważonego rozwoju. Dopuszczono dodanie podsumowania na początku raportu oraz pozwolono na zamieszczanie szczegółowych informacji w załącznikach, aby unikać powtórzeń (wiele danych i informacji trzeba ujawnić w kilku miejscach raportu).
Zwiększono także interoperacyjność ESRS i standardów ISSB, dając możliwość jednoczesnego stosowania obu standardów bez duplikacji danych.
Podsumowanie
Założeniem proponowanych uproszczeń w standardach zrównoważonego rozwoju jest zwiększenie proporcjonalności, koncentracja na najbardziej kluczowych aspektach ESG i zmniejszenie biurokracji. Większa elastyczność ma pozwolić na dostosowanie raportów ESG do odbiorców i specyfiki firm raportujących.
Pomimo uproszczeń raportowanie ESG nadal pozostaje procesem istotnym i kluczowym z perspektywy zarządzania wpływami, ryzykami i szansami przedsiębiorstwa. Sprawdź, jak SGS może wspomóc Twoją firmę w ramach inicjatywy IMPACT NOW for Sustainability.
Marlena Osińska-Przybysz, ekspertka branży Business Assurance w SGS Polska
Bibliografia:
[1] Projekty zmienionych standardów ESRS, EFRAG: https://www.efrag.org/en/amended-esrs.
O SGS
SGS jest światowym liderem w dziedzinie badań, inspekcji i certyfikacji. Działamy w sieci ponad 2500 laboratoriów i biur w 115 krajach, wspieranych przez zespół 99 500 oddanych swojej pracy profesjonalistów. Posiadamy ponad 145 lat doświadczenia w dostarczaniu doskonałych usług – łączymy dokładność i precyzję, które charakteryzują szwajcarskie firmy, by pomagać organizacjom w osiąganiu najwyższych standardów jakości, zgodności i zrównoważonego rozwoju.
Nasze hasło – when you need to be sure – to obietnica podkreślająca nasze przywiązanie do zaufania, rzetelności i niezawodności, które umożliwiają firmom rozwijanie się z pewnością siebie. Z dumą dostarczamy nasze eksperckie usługi jako SGS, wspomagani przez inne nasze zaufane i ściśle wyspecjalizowane marki, takie jak Brightsight, Bluesign, Maine Pointe oraz Nutrasource.
SGS jest firmą notowaną na Szwajcarskiej Giełdzie Papierów Wartościowych oznaczoną symbolem SGSN (ISIN CH1256740924, Reuters SGSN.S, Bloomberg SGSN:SW).
