W celu wzmocnienia ochrony zdrowia niemowląt i małych dzieci Komisja Europejska zmieniła rozporządzenie (UE) 2023/915, obniżając maksymalne dopuszczalne poziomy 3-monochloropropanodiolu (3-MCPD) i estrów kwasów tłuszczowych 3-MCPD w preparatach do początkowego żywienia niemowląt, preparatach do dalszego żywienia niemowląt i żywności specjalnego przeznaczenia medycznego przeznaczonej dla niemowląt i małych dzieci. Zmiana ta, ustanowiona rozporządzeniem Komisji (UE) 2024/1003, zacznie obowiązywać od 1 stycznia 2025 r.
Zanieczyszczenia w żywności dla dzieci. Tło i kontekst prawny
Rozporządzenie Komisji (UE) 2024/1003, opublikowane 4 kwietnia 2024 r., odzwierciedla proaktywne podejście do łagodzenia potencjalnych zagrożeń dla zdrowia związanych ze spożywaniem 3-MCPD i jego estrów kwasów tłuszczowych przez niemowlęta i małe dzieci. Rozporządzenie to jest odpowiedzią na gromadzone dowody i zaktualizowane opinie naukowe Europejskiego Urzędu ds. Bezpieczeństwa Żywności (EFSA), podkreślające konieczność wzmożonej kontroli tych zanieczyszczeń w produktach spożywczych.
Droga do tej zmiany rozpoczęła się od ustanowienia najwyższych dopuszczalnych poziomów 3-MCPD i jego estrów w rozporządzeniu (UE) 2020/1322, które następnie zostały włączone do rozporządzenia (UE) 2023/915. W ocenie EFSA z 2018 r. oznaczono obecność tych związków w niektórych produktach spożywczych jako istotną obawę o zdrowie, szczególnie w przypadku niemowląt i małych dzieci. Późniejsze dane z kontroli przeprowadzonych przez państwa członkowskie w latach 2020-2022 wykazały, że dzięki dobrym praktykom można osiągnąć niższe poziomy zanieczyszczeń, co uzasadniało zmianę.
Kluczowe przepisy rozporządzenia (UE) 2024/1003
1. Obniżone najwyższe dopuszczalne poziomy
Rozporządzenie określa nowe, obniżone najwyższe dopuszczalne poziomy sumy 3-MCPD i estrów kwasów tłuszczowych 3-MCPD w produktach żywnościowych dla dzieci:
- preparaty do początkowego żywienia niemowląt (mleko początkowe), preparaty do dalszego żywienia niemowląt (mleko następne) oraz żywność specjalnego przeznaczenia medycznego (żywność specjalnie przetworzona na potrzebę zachowania odpowiedniej diety) w postaci proszku: maksymalny poziom ustalony na 80 µg/kg;
- preparaty do początkowego żywienia niemowląt (mleko początkowe), preparaty do dalszego żywienia niemowląt (mleko następne) i żywność specjalnego przeznaczenia medycznego (żywność specjalnie przetworzona na potrzebę zachowania odpowiedniej diety) w postaci płynnej: maksymalny poziom ustalony na 12 µg/kg.
2. Data wejścia w życie
Nowe najwyższe dopuszczalne poziomy będą obowiązywać od 1 stycznia 2025 roku. Ten termin wejścia w życie daje producentom i dystrybutorom wystarczająco dużo czasu na dostosowanie się do zaktualizowanych norm.
3. Przepisy przejściowe
Produkty wprowadzone do obrotu zgodnie z prawem przed 1 stycznia 2025 r. mogą pozostać na rynku do daty minimalnej trwałości lub terminu przydatności, zapewniając płynne przejście bez natychmiastowych zakłóceń w łańcuchach dostaw.
4. Zakres stosowania
Rozporządzenie ma zastosowanie do wszystkich preparatów do początkowego żywienia niemowląt, preparatów do dalszego żywienia niemowląt i żywności specjalnego przeznaczenia medycznego przeznaczonych dla niemowląt i małych dzieci wprowadzanych do obrotu w UE. Obejmuje to zarówno produkty krajowe, jak i importowane, zapewniając kompleksowe podejście do ochrony zdrowia.
Skutki dla producentów i dostawców produktów spożywczych dla niemowląt i małych dzieci
Zmienione rozporządzenie wymaga znaczących zmian w procesach produkcyjnych żywności dla niemowląt i małych dzieci. Firmy muszą uwzględnić zmiany i ewentualnie dostosować swoje produkty, aby spełnić nowe, bardziej rygorystyczne limity zanieczyszczeń. Może to obejmować:
- przegląd i optymalizację pozyskiwania surowców w celu zapewnienia niższych poziomów zanieczyszczeń;
- wdrożenie zaawansowanych technik przetwarzania, które minimalizują powstawanie 3-MCPD i jego estrów podczas produkcji;
- regularne badanie gotowych produktów w celu zapewnienia zgodności z nowymi limitami.
Nieprzestrzeganie zmienionych norm może prowadzić do znaczących konsekwencji regulacyjnych i finansowych, w tym wycofania produktów, grzywien i utraty reputacji.
Wpływ na zdrowie i bezpieczeństwo żywieniowe dzieci
Głównym celem nowego rozporządzenia jest zwiększenie bezpieczeństwa produktów spożywanych przez wrażliwe populacje, w szczególności niemowlęta i małe dzieci. 3-MCPD i jego estry kwasów tłuszczowych zostały powiązane z potencjalnym działaniem rakotwórczym i genotoksycznym. Obniżając dopuszczalne poziomy tych zanieczyszczeń, UE dąży do zmniejszenia ryzyka niekorzystnych skutków zdrowotnych, przyczyniając się tym samym do ogólnego dobrostanu najmłodszych konsumentów.
Wniosek
Zmiana rozporządzenia (UE) 2023/915 poprzez rozporządzenie Komisji (UE) 2024/1003 stanowi znaczący postęp w zakresie standardów bezpieczeństwa żywności w Unii Europejskiej. Poprzez aktywne przeciwdziałanie zagrożeniom związanym z 3-MCPD i jego estrami kwasów tłuszczowych, UE wzmacnia swoje zaangażowanie w ochronę zdrowia swoich najmłodszych i najbardziej wrażliwych obywateli.
Specjaliści z branży spożywczej muszą być na bieżąco z tymi zmianami regulacyjnymi i podejmować proaktywne kroki w celu zapewnienia zgodności. Aby uzyskać szczegółowe informacje i aktualizacje dotyczące tej i innych zmian w przepisach, zainteresowani mogą skorzystać z SGS Digicomply Regulatory Intelligence Hub, kompleksowej platformy oferującej aktualne informacje i analizy ekspertów dotyczące przepisów z zakresu bezpieczeństwa żywności.
Aby uzyskać bardziej szczegółowe informacje, można skontaktować się bezpośrednio z Komisją Europejską, organem regulacyjnym nadzorującym tę zmianę, lub skorzystać z platformy SGS Digicomply w celu uzyskania kompleksowych informacji i aktualizacji. Skontaktuj się z nami już teraz, aby dowiedzieć się więcej o wdrożeniu narzędzia Regulatory Intelligence Hub w Twojej firmie. Możesz też zapoznać się z wersją demo i wypróbować to narzędzie w praktyce.
O SGS
Jesteśmy SGS – światowym liderem w dziedzinie badań, inspekcji i certyfikacji. Jesteśmy uznawani za globalny punkt odniesienia w zakresie zrównoważonego rozwoju, jakości oraz rzetelności. Naszych 99 600 pracowników obsługuje sieć 2 600 biur i laboratoriów na całym świecie.
