Πιστοποίηση ISO 45001 – Συστήματα διαχείρισης για την υγεία και ασφάλεια στην εργασία

Το ISO 45001 εφαρμόζεται σε κάθε οργανισμό, ανεξαρτήτως μεγέθους και τομέα, που επιθυμεί να εφαρμόσει ένα ΣΔΥΑΕ.

Είναι ιδιαίτερα πολύτιμο για κλάδους υψηλότερου κινδύνου, όπως:

• Κατασκευές
• Μεταποίηση
• Πετρέλαιο και φυσικό αέριο
• Εξορύξεις
• Γεωργία

Η εφαρμογή του προτύπου ISO 45001 παρέχει σημαντική αξία σε οργανισμούς που επιθυμούν να μειώσουν τα περιστατικά στον χώρο εργασίας και να επιδείξουν δέσμευση στην Υγεία και Ασφάλεια στην Εργασία.

Το πρότυπο εστιάζει έντονα στο πλαίσιο ενός οργανισμού. Απαιτεί από τον οργανισμό να λάβει υπόψη τις προσδοκίες των ενδιαφερόμενων μερών από τη διαχείριση της ΥΑΕ. Ο οργανισμός πρέπει να καθορίσει ποια μέρη είναι σχετικά με το ΣΔΥΑΕ και τις απαιτήσεις τους.

Το πρότυπο ISO 45001 στοχεύει στο να παρέχει σε έναν οργανισμό μια υψηλού επιπέδου κατανόηση των σημαντικών ζητημάτων που μπορούν να τον επηρεάσουν, είτε θετικά είτε αρνητικά, και του τρόπου με τον οποίο διαχειρίζεται τις ευθύνες του για την ΥΑΕ απέναντι στους εργαζομένους του.

Τα ζητήματα ενδιαφέροντος είναι αυτά που επηρεάζουν την ικανότητα του οργανισμού να επιτύχει τα επιδιωκόμενα αποτελέσματα. Σε αυτούς περιλαμβάνονται οι στόχοι που έχουν τεθεί για το ΣΔΥΑΕ, όπως η τήρηση των δεσμεύσεων της πολιτικής ΥΑΕ.

Η ανώτατη διοίκηση πρέπει να επιδεικνύει τη συμμετοχή και τη δέσμευσή της στο ΣΔΥΑΕ μέσω άμεσης συμμετοχής, λαμβάνοντας υπόψη την απόδοση της ΥAE στον στρατηγικό σχεδιασμό.

Η ανώτατη διοίκηση πρέπει επίσης να συμβάλλει στην αποτελεσματικότητα του ΣΔΥΑΕ κατευθύνοντας ενεργά, υποστηρίζοντας και επικοινωνώντας με τους εργαζομένους, καθώς και προωθώντας και καθοδηγώντας την κουλτούρα ΥΑΕ του οργανισμού.

Το πρότυπο ISO 45001 ορίζει τις απαιτήσεις για την ευθύνη και τη λογοδοσία της ανώτατης διοίκησης, ώστε να διασφαλίζεται ότι η τελική ευθύνη δεν μπορεί να μετατεθεί σε διευθυντές υγείας και ασφάλειας ή σε άλλους διευθυντές.

Το ISO 45001 απαιτεί από την ανώτατη διοίκηση να ενθαρρύνει τη διαβούλευση και τη συμμετοχή των εργαζομένων και των εκπροσώπων τους, καθώς αυτά είναι ζωτικής σημασίας για τη διαχείριση της ΥΑΕ.

Η διαβούλευση συνεπάγεται αμφίδρομη επικοινωνία – διάλογο και ανταλλαγή – και περιλαμβάνει την έγκαιρη παροχή πληροφοριών που χρειάζονται οι εργαζόμενοι και οι εκπρόσωποί τους προτού ο οργανισμός λάβει απόφαση.

Ένα ΣΔΥΑΕ εξαρτάται από τη συμμετοχή των εργαζομένων, η οποία τους επιτρέπει να συμβάλλουν στην απόδοση της ΥΑΕ και να σχολιάζουν τις προτεινόμενες αλλαγές.

Ο οργανισμός πρέπει να ενθαρρύνει τους εργαζομένους κάθε κλιμακίου να αναφέρουν επικίνδυνες καταστάσεις, ώστε να ληφθούν προληπτικά και διορθωτικά μέτρα. Οι εργαζόμενοι πρέπει να είναι σε θέση να αναφέρουν και να προτείνουν βελτιώσεις χωρίς να φοβούνται απόλυση, πειθαρχικά μέτρα ή παρόμοια αντίποινα.

Η εστίαση στο οργανωτικό πλαίσιο και η απαίτηση υιοθέτησης μιας προσέγγισης βάσει επικινδυνότητας κατά την ανάπτυξη και την εφαρμογή ενός ΣΔΥΑΕ συνδέονται στενά.

Ένας οργανισμός πρέπει να εντοπίζει και να αντιμετωπίζει τους κινδύνους και τις ευκαιρίες για να διασφαλίσει ότι το ΣΔΥΑΕ μπορεί να επιτύχει τα επιδιωκόμενα αποτελέσματα.

Αυτοί οι κίνδυνοι και οι ευκαιρίες περιλαμβάνουν εκείνους που σχετίζονται με ή καθορίζονται από το οργανωτικό πλαίσιο Ο οργανισμός πρέπει να σχεδιάσει δράσεις που αντιμετωπίζουν αυτούς τους κινδύνους και τις ευκαιρίες, να τις ενσωματώσει στις διαδικασίες του ΣΔΥΑΕ και να αξιολογήσει την αποτελεσματικότητα αυτών των δράσεων.

Το ISO 45001 απαιτεί από έναν οργανισμό να διασφαλίζει ότι οι εξωτερικά ανατεθειμένες διεργασίες που επηρεάζουν το ΣΔΥΑΕ του ορίζονται και ελέγχονται.

Όταν τα προϊόντα ή/και οι υπηρεσίες που έχουν ανατεθεί σε εξωτερικούς συνεργάτες βρίσκονται υπό τον έλεγχο του οργανισμού, η διαχείριση του κινδύνου που συσχετίζεται με τους προμηθευτές και τους εργολάβους πρέπει να γίνεται με αποτελεσματικό τρόπο.

Οι οργανισμοί μπορούν να πιστοποιηθούν σύμφωνα με το πρότυπο ISO 45001 από τρίτο φορέα πιστοποίησης, όπως η SGS. Η πιστοποίηση επιβεβαιώνει ότι ένας οργανισμός έχει εφαρμόσει το πρότυπο και ένα συμμορφούμενο ΣΔΥΑΕ. Ωστόσο, η πιστοποίηση δεν είναι υποχρεωτική.

Όπως και με άλλα πρότυπα συστημάτων διαχείρισης ISO, ορισμένοι οργανισμοί επιλέγουν να εφαρμόσουν το πρότυπο για να επωφεληθούν από τις βέλτιστες πρακτικές, ενώ άλλοι θέλουν να πιστοποιηθούν για να καθησυχάσουν τους πελάτες και τους συνεργάτες τους.

Πολλοί φορείς πιστοποίησης είναι διαπιστευμένοι, πράγμα που σημαίνει ότι ένας φορέας διαπίστευσης έχει παράσχει ανεξάρτητη επιβεβαίωση της ικανότητάς τους. Αυτό μπορεί να προσδώσει ένα επιπλέον επίπεδο εμπιστοσύνης στα ενδιαφερόμενα μέρη.

Η διαδικασία πιστοποίησης συνήθως περιλαμβάνει ανάλυση κενών, εφαρμογή του ΣΔΥΑΕ σύμφωνα με το πρότυπο, εσωτερικούς ελέγχους, ανασκοπήσεις από τη διοίκηση και επιθεώρηση πιστοποίησης από εξωτερικό φορέα.

Η πιστοποίηση δεν είναι ένα μεμονωμένο γεγονός, αλλά μια συνεχής διαδικασία. Για να διατηρήσουν την πιστοποίηση, οι οργανισμοί πρέπει να παρακολουθούν και να βελτιώνουν συνεχώς το ΣΔΥΑΕ τους. Αυτό περιλαμβάνει την πραγματοποίηση τακτικών επιθεωρήσεων και την ανασκόπηση της απόδοσης σε σχέση με τους στόχους, ώστε να διατηρούν την ανταγωνιστικότητά τους και να εξασφαλίζουν μακροπρόθεσμη επιτυχία.

Η εναρμονισμένη δομή του ISO 45001 είναι συμβατή με άλλα πρότυπα συστημάτων διαχείρισης, επιτρέποντας την απρόσκοπτη ενσωμάτωση.

Οι οργανισμοί μπορούν να ευθυγραμμίσουν ή να ενσωματώσουν το ΣΔΥΑΕ τους με άλλα πρότυπα για να αξιοποιήσουν τη συνέργεια και να αυξήσουν την αποτελεσματικότητα της διαχείρισης.

Το ISO 45001 είναι συμβατό με άλλα πρότυπα ISO για συστήματα διαχείρισης, επιτρέποντας μια ολοκληρωμένη προσέγγιση στη διαχείριση των διαφόρων δυνατοτήτων και διαδικασιών του οργανισμού.